Geen vapes met kleurtjes meer, maar vapes enkel in het wit of het bruin.
Foto: ANP
Waar een sigaret er altijd uit ziet als ‘gewoon een sigaret’, zien vapes er vaak uit als leuke apparaatjes. Eén met een leuk kleurtje, met lichtjes of zelfs met een spelletje erin. Leuk ja, maar niet verstandig, vindt onderzoeker Ina Hellmich van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Volgens haar zouden alle elektronische sigaretten een neutraal uiterlijk moeten hebben.
De regel geldt al voor de verpakkingen waar de vapes in zitten, maar zou volgens Hellmich ook moeten gelden voor de apparaten die mensen aan hun mond zetten.
Vapes minder aantrekkelijk in saaie kleur
Volgens Hellmich wordt vapen minder aantrekkelijk wanneer alle e-sigaretten er hetzelfde uitzien, bijvoorbeeld wit of bruin (en niet roze of paars). Dat kan het beste in heel Europa worden geregeld, denkt ze. Als in alle landen dezelfde apparaten te koop zijn, hebben mensen geen aanleiding om hun e-sigaretten over de grens te kopen, is de gedachte.
Tabak proeft anders in kleurrijke vapes
In het onderzoek van Hellmich, dat ze uitvoerde bij de universiteit in Wageningen, kwam ze erachter dat mensen een e-sigaret met een kleurtje zoeter vinden dan een witte of bruine e-sigaret. Ook al zit er precies dezelfde tabaksmaak in en zou die dus, ongeacht de kleur, niet anders moeten smaken.
Dat laat volgens Hellmich zien „dat kleur de manier waarop mensen een e-sigaretsmaak ervaren en hoe aantrekkelijk ze het vinden, kan beïnvloeden, los van de gebruikte smaakstoffen”.
Vapes met smaakjes verboden (maar nog wel te koop)
Om vapen te ontmoedigen zijn in 2024 smaakjes verboden. E-sigaretten mogen alleen nog maar naar tabak smaken. Maar dit betekent niet dat vapes met smaakjes in Nederland nergens meer te verkrijgen zijn. In de afgelopen vier jaar kregen bijna 250 verkopers meerdere boetes van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA). Maar in plaats van te stoppen met het verkopen van vapes, gingen veel van deze verkopers na het betalen van de boetes gewoon weer door. Dit bleek recent uit onderzoek van RTL Nieuws, waar Metro over schreef.
De hoogte van de boetes loopt snel op, afhankelijk van hoe vaak een verkoper de regels overtreedt. Voor een eerste overtreding lag de maximale boete het afgelopen jaar op 1360 euro. Bij een tweede overtreding kon dat oplopen tot 2060 euro. Bij het overtreden van het smaakjesverbod gelden strengere regels: daarvoor kan bij een eerste keer al een boete van maximaal 3160 euro worden opgelegd.
Regels sinds 2025 verder aangescherpt
Blijven verkopers de fout in gaan, dan kunnen de bedragen stijgen, met boetes tot 22.500 euro. Sinds 2025 zijn de regels verder aangescherpt: illegale vapes mogen nu ook in beslag worden genomen. De kosten voor het vernietigen van deze producten worden vervolgens doorberekend aan de verkoper, wat de financiële gevolgen nog groter maakt.
Er is veel kritiek op het boetesysteem. „Het systeem werkt niet goed genoeg”, benadrukte Herman Bröring, hoogleraar bestuursrecht aan de Rijksuniversiteit Groningen, onlangs. „Van de bedragen die overtreders nu als boete opgelegd krijgen, liggen ze blijkbaar niet wakker.”
Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment:
Foutje gezien? Mail ons. Wij zijn je dankbaar.
